Włodzimierzznaczenie imienia, pochodzenie, imieniny i statystyki

Pochodzenie i znaczenie imienia Włodzimierz

Włodzimierz to imię słowiańskie, złożone z dwóch członów. Pierwszy, włodzi-, należy do rodziny słów władać, włość, władza. Drugi to dawne -mir, „pokój”, ten sam co w Sławomirze czy Kazimierzu. Dosłownie: „ten, który włada pokojem”, czyli władca zaprowadzający ład.

Dzisiejsze -mierz jest późniejsze. Staropolska forma brzmiała Włodzimir, a końcówkę z czasem upodobniono do czasownika mierzyć — tak jak w Kazimierzu. Część badaczy wywodziła drugi człon od -mer, „sławny”, i widziała we Włodzimierzu słowiańską wersję germańskiego Waldemara. Dziś przeważa objaśnienie przez „pokój”, ale związek z Waldemarem nie jest wymysłem — o czym przy patronie.

• StaroruskiВолодимѣръ — Volodiměrŭimię księcia, który ochrzcił Ruś
• StaropolskiWłodzimirforma notowana od XII wieku
• PolskiWłodzimierzkońcówka upodobniona do mierzyć, jak w Kazimierzu
• DziśWłodzimierzimię męskie, 100. co do liczebności w Polsce

W Polsce imię uchodziło długo za „czysto słowiańskie”, bez związku z kalendarzem kościelnym. Dlatego trafiało do kalendarzy imion słowiańskich — i dlatego zyskało w XX wieku, gdy rodzice chętnie sięgali po imiona rodzime.

Kiedy Włodzimierz obchodzi imieniny

Główna data to 15 lipca, wspomnienie św. Włodzimierza Wielkiego, księcia, który ochrzcił Ruś. Wyszukiwań „imieniny Włodzimierza” jest w lipcu co roku najwięcej. Drugą falę przynosi styczeń: część kalendarzy wskazuje 16 stycznia i wielu Włodzimierzów świętuje właśnie wtedy.

• główne
  lipca
  15

• 16 styczniaTermin z kalendarzy imion słowiańskich, bez osobnego patrona — druga, wyraźna fala świętowania.
• 12 czerwcaBł. Włodzimierz Laskowski, kapłan, jeden ze 108 męczenników II wojny światowej.
• 15 lipcaŚw. Włodzimierz Wielki, książę kijowski, chrzciciel Rusi — data główna.

Lipiec czy styczeń

Styczeń to termin z kalendarzy imion słowiańskich i ma wielu zwolenników. Lipiec wiąże się z patronem i to on wygrywa w danych co roku, także w tym. Jeśli nie wiadomo, kiedy solenizant świętuje, lepiej zapytać: przy imieniu z dwiema mocnymi datami pomyłka w jedną stronę zdarza się równie często jak w drugą.

Patroni imienia — chrzciciel Rusi, książę z Dukli i kapłan z Rogoźna

Wszyscy trzej patroni Włodzimierza żyli na pograniczu: Wschodu i Zachodu, Bizancjum i Bałkanów, wiary i przemocy. Dwóch z nich czci przede wszystkim prawosławie, trzeciego — Kościół w Polsce.

Zdrobnienia i formy pieszczotliwe imienia Włodzimierz

Włodzimierz ma trzy sylaby i trudny zbitek spółgłosek, więc w codziennej mowie prawie zawsze ustępuje zdrobnieniu. Prawie wszystkie zdrobnienia biorą sam początek imienia.

Włodek · Włodzio · Włodeczek · Włodziu · Włodzimierzek · Wołodia · Wowa

Włodek jest formą dominującą — dla wielu panów w dowodzie po prostu drugim imieniem. Włodzio i Włodeczek to wersje rodzinne. Wołodia i Wowa przyszły z rosyjskiego i ukraińskiego; słychać je w rodzinach z kresowymi korzeniami i w literaturze. Trzeba uważać tylko z Włodkiem — to samo zdrobnienie noszą też Władysławowie.

Włodzimierz w innych językach

Imię jest wspólne dla całej Słowiańszczyzny, a na Zachód weszło głównie w rosyjskim brzmieniu Vladimir. Ta forma ma postać cerkiewnosłowiańską — rodzime brzmienie zachowały polskie Włodzi- i ukraińskie Wołody-.

Włodzimierz w liczbach

Włodzimierz zajmuje w całej populacji 100. miejsce, ale to imię pokolenia dziadków. Od 2000 roku nadano je w Polsce nieco ponad dwieście razy — mniej niż pół procenta wszystkich żyjących Włodzimierzów. Ogromna większość z nich urodziła się w drugiej połowie XX wieku.

Na wykresie widać kilka pustych lat: 2004–2006, 2009 i 2012. Zero nie znaczy, że imienia nie nadano ani razu — rejestr nadań wymienia imię dopiero od dwóch nadań w roku, więc w tych latach Włodzimierzów mogło być najwyżej po jednym. Najwyższy rocznik, 2020, to osiemnastu chłopców. Od tamtej pory imię traci miejsca wśród noworodków — z 237. w 2020 roku na 388. w 2025. Przy tak małych liczbach to już nie demografia, tylko odwrót od imienia. Najedź na słupek, żeby zobaczyć liczbę dla konkretnego roku.

Sąsiedztwo w rankingu imion męskich

Ostatnie roczniki — gdzie plasowało się imię Włodzimierz

Rejestr PESEL zawiera 46 202 różnych imion męskich nadanych jako pierwsze. Stan danych: 20 stycznia 2026.

Włodzimierz i Volodymyr

Rejestr liczy osobno ukraiński zapis tego samego imienia, Volodymyr — i to on jest dziś liczniejszy: ponad 68 tysięcy osób wobec 43 tysięcy Włodzimierzów. Wśród noworodków też: w 2025 roku Volodymyrów zarejestrowano więcej niż Włodzimierzów. Stare polskie imię żyje więc w Polsce dalej, tylko w innym alfabecie. Tuż przed Włodzimierzem, na 99. miejscu, stoi Tymon — imię niemal tak samo liczne, ale prawie w całości nadane po 2000 roku.

Znani Włodzimierzowie

Lista Włodzimierzów to w dużej mierze XX wiek i przełom stuleci: Młoda Polska, sport lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych, radio i telewizja.

• Włodzimierz TetmajerMalarz i grafik Młodej Polski, przyrodni brat Kazimierza Przerwy-Tetmajera, gospodarz z Bronowic.
• Włodzimierz PerzyńskiDramatopisarz, poeta i nowelista Młodej Polski, autor komedii obyczajowych.
• Włodzimierz PuchalskiPrzyrodnik, fotograf i reżyser filmów przyrodniczych, autor określenia „bezkrwawe łowy”.
• Włodzimierz LubańskiPiłkarz, środkowy napastnik, olimpijczyk i wieloletni reprezentant Polski.
• Włodzimierz SmolarekPiłkarz, reprezentant Polski, medalista mistrzostw świata 1982.
• Włodzimierz SzaranowiczDziennikarz i komentator sportowy radia i telewizji; urodził się jako Vladimir Šaranović.
• Włodzimierz PressAktor i scenarzysta, Grigorij z „Czterech pancernych”, głos kota Sylwestra i żaby Kermita.

Włodzimierz w powiedzeniach i w kulturze

Przysłów o Włodzimierzu kalendarz ludowy nie zostawił — w polskiej wsi imię było rzadkie, a lipcowe żniwa obstawiły w przysłowiach inne imiona. Imię zapisało się za to w nazwach państw i miast oraz w jednym z najważniejszych polskich dramatów.

• Gospodarz z „Wesela”

  Wesele, które Stanisław Wyspiański przeniósł na scenę, odbyło się w domu Włodzimierza Tetmajera w Bronowicach. Postać Gospodarza wzorowana jest właśnie na nim — malarzu, który ożenił się z chłopką i zamieszkał na wsi.

• Galicja i Lodomeria

  Oficjalna nazwa austriackiego zaboru brzmiała „Królestwo Galicji i Lodomerii”. Lodomeria to zlatynizowane Księstwo Włodzimierskie na Wołyniu — nazwa wzięta od miasta Włodzimierza, a pośrednio od imienia jego założyciela.

• Włodzimierz Wołyński

  Miasto na Ukrainie, dawniej nazywane Włodzimierzem Wołyńskim, dziś po prostu Włodzimierzem. Tradycja łączy jego nazwę z księciem Włodzimierzem Wielkim.

Ciekawostki o Włodzimierzu

• Książę o dwóch imionach. W sagach skandynawskich Włodzimierz Wielki występuje jako Valdamarr. Spór o to, czy Waldemar i Włodzimierz to jedno imię, toczy się więc od tysiąca lat — także w samych źródłach.

• Jedna końcówka, dwie drogi. W Kazimierzu i Włodzimierzu dawne -mir zmieniło się w -mierz, a w Sławomirze, Radomirze i Jaromirze zostało bez zmian.

• Książę i kapłan z Rumunii. Wśród błogosławionych jest także Włodzimierz Ghika — wnuk ostatniego hospodara Mołdawii, który porzucił życie arystokraty, został księdzem i zmarł w komunistycznym więzieniu.

• Głos z dzieciństwa. Kot Sylwester i żaba Kermit mówili w polskim dubbingu głosem Włodzimierza Pressa — tego samego, który zagrał Gruzina Grigorija w „Czterech pancernych”.

• Osiemnastu chłopców w rekordowym roku. Najwyższy rocznik Włodzimierzów w XXI wieku to 2020 — mniej więcej jeden Włodzimierz na dziesięć tysięcy urodzonych chłopców.

Najczęstsze pytania o imię Włodzimierz