Zuzannaznaczenie imienia, pochodzenie, imieniny i statystyki

Pochodzenie i znaczenie imienia Zuzanna

Zuzanna znaczy „lilia” — i to jeden z niewielu przypadków, w których znaczenie imienia da się podać jednym słowem bez żadnych zastrzeżeń. Hebrajskie šōšannāh było najzwyklejszą nazwą kwiatu, zanim stało się imieniem.

Zastrzeżenie jest właściwie tylko botaniczne. Rdzeń šūšan obejmował w starożytności nie jedną roślinę, lecz całą grupę dużych, okazałych kwiatów — także lotos i lilię wodną. Greckie przekłady Biblii oddawały go jako krinon, czyli lilię, i przy lilii zostało.

• Hebrajskiשׁוֹשַׁנָּה — šōšannāhrzeczownik pospolity: lilia, okazały kwiat
• GrekaΣουσάννα — Sousannaforma z Septuaginty, znana z trzynastego rozdziału Księgi Daniela
• ŁacinaSusannaimię własne, rozniesione po Europie przez kalendarz kościelny
• StaropolskiZuzannaforma z udźwięcznieniem s → z, notowana od średniowiecza
• DziśZuzannaimię żeńskie, 26. co do liczebności w Polsce

Do chrześcijańskiej Europy imię weszło razem z historią, która je nosi. W trzynastym rozdziale Księgi Daniela Zuzanna jest młodą żoną zamożnego Joakima; dwaj starsi podglądają ją w ogrodzie i stawiają warunek, a kiedy odmawia — oskarżają ją publicznie. Wyrok już zapadł, gdy młody Daniel żąda, by przesłuchać świadków osobno. Starcy podają dwa różne drzewa. To prawdopodobnie najstarszy opis przesłuchania krzyżowego w literaturze.

Polska forma zaczyna się od Z — tak samo jak czeska Zuzana i węgierska Zsuzsanna. Cała reszta Europy mówi Susanna, Suzanne albo Susana. To dokładnie ten sam pas Europy Środkowej, w którym Sophia stała się Zofią.

Kiedy Zuzanna obchodzi imieniny

W polskich kalendarzach Zuzanna pojawia się aż siedem razy w roku — więcej niż większość imion żeńskich. Za główną uchodzi data sierpniowa: 11 sierpnia, wspomnienie św. Zuzanny Rzymskiej. To ona trafia na kalendarze ścienne i to ją podają serwisy z imieninami.

• główne
  sierpnia
  11

• 18 styczniaData notowana w części kalendarzy, dziś rzadko obchodzona.
• 11 majaJedna z trzech wiosennych dat imienia.
• 24 majaWspomnienie obecne w starszych kalendarzach polskich.
• 6 lipcaData letnia, poprzedzająca tę główną o miesiąc.
• 11 sierpniaŚw. Zuzanna Rzymska, męczennica — data uznawana za główną.
• 19 wrześniaWspomnienie z tradycji wschodniej, obecne także u nas.
• 17 październikaOstatnia z siedmiu dat w roku.

Którą datę wybrać

Jeżeli Zuzanna sama nie mówi, kiedy obchodzi — bezpiecznie jest przyjąć 11 sierpnia. W rodzinach związanych z tradycją wschodnią spotyka się wrześniową, a w starszych domach majową. Przy siedmiu datach w roku najprostsze rozwiązanie bywa też najlepsze: zapytać z wyprzedzeniem.

Patroni imienia

Postać, od której imię się wzięło, i patronka, od której wzięła się data, to dwie różne Zuzanny — dzieli je blisko osiemset lat.

Zdrobnienia i formy pieszczotliwe imienia Zuzanna

Zuzanna ma jedno zdrobnienie, które wygrywa ze wszystkimi innymi razem wziętymi — Zuzia — i krótką, ale wyrazistą resztę.

Zuzia · Zuzka · Zuzanka · Zuza · Zuzieńka · Zuzunia · Zuzik · Zuzu

Zuzia jest na tyle utrwalona, że wiele Zuzann przez całe życie słyszy pełne imię wyłącznie u lekarza i w urzędzie. Zuzka brzmi koleżeńsko i trochę po sąsiedzku — w Czechach i na Słowacji to zresztą podstawowe zdrobnienie. Zuza to forma najmłodsza: krótka, bezokolicznikowo rzeczowa, coraz częściej używana jako osobne imię towarzyskie. Zuzieńka i Zuzunia zostały w dziecięcym pokoju.

Zuzanna w innych językach

Jedno z tych imion, które przeszły przez pół świata i wszędzie brzmią rozpoznawalnie. Warto zwrócić uwagę na pierwszą literę: Z mają tylko cztery języki, wszystkie z jednego regionu.

Zuzanna w liczbach

Zuzanna to imię, które w rejestrze PESEL wygląda inaczej niż w szkolnym dzienniku. W całej populacji zajmuje dopiero 26. miejsce, bo przez większą część XX wieku nadawano je rzadko. Wśród dziewczynek urodzonych w ostatnich latach jest w ścisłej czołówce — pierwsza w 2020 i 2021 roku, druga w 2025.

Wykres pokazuje, jak szybko to się stało. Od 2000 roku liczba nadań rośnie przez osiem lat z rzędu i w 2008 dobija do najwyższego wyniku w całym szeregu. Późniejsze spadki to przede wszystkim mniej urodzeń w Polsce, a nie odwrót od imienia: przez cały ten czas Zuzanna nie wypada z pierwszej trójki. Najedź na słupek, żeby zobaczyć liczbę dla konkretnego roku.

Sąsiedztwo w rankingu imion żeńskich

Ostatnie roczniki — gdzie plasowało się imię Zuzanna

Rejestr PESEL zawiera 28 786 różnych imion żeńskich nadanych jako pierwsze. Stan danych: 20 stycznia 2026.

Znane Zuzanny

Imię wróciło do łask dopiero w tym stuleciu, więc lista dorosłych Zuzann jest krótsza niż przy imionach o ciągłej tradycji — i wyraźnie młodsza. Zamiast lat życia podajemy dziedzinę: data nie zdezaktualizuje się razem z życiorysem.

• Zuzanna GinczankaPoetka dwudziestolecia międzywojennego, autorka wiersza „Non omnis moriar”. Zginęła w czasie okupacji, mając dwadzieścia siedem lat.
• Zuzanna RabskaPisarka, poetka i tłumaczka, autorka baśni i wspomnień z literackiej Warszawy przełomu wieków.
• Zuzanna ŁapickaDziennikarka i tłumaczka, przez lata związana ze środowiskiem filmowym.
• Zuzanna SzadkowskiAktorka urodzona w Warszawie, znana z amerykańskiej telewizji i nowojorskiej sceny teatralnej.
• Zuzanna BijochModelka, jedna z najbardziej rozpoznawalnych polskich twarzy światowych wybiegów.
• Zuzanna Efimienko-MłotkowskaSiatkarka, środkowa reprezentacji Polski.

Zuzanna w powiedzeniach i w kulturze

Własnych przysłów kalendarzowych Zuzanna się nie dorobiła — sierpniowa data wpada w środek żniw, które w polszczyźnie ludowej „obstawili” już Wawrzyniec i Wniebowzięcie. Za to samo imię zostawiło w kulturze ślad, jakiego nie ma wiele innych.

• Zuzanna i starcy

  Tytuł epizodu z Księgi Daniela i jeden z najczęściej malowanych tematów w sztuce europejskiej — mierzyli się z nim Tintoretto, Rubens, Rembrandt i Artemisia Gentileschi. W polszczyźnie to wciąż czytelny skrót myślowy.

• Suzanne

  Piosenka Leonarda Cohena z 1967 roku, jeden z najczęściej przerabianych utworów drugiej połowy XX wieku. Cohenowska Suzanne i polska Zuzanna to to samo imię, tylko w innym zapisie.

• Zuzanna z „Wesela Figara”

  W operze Mozarta pokojówka Zuzanna jest postacią pierwszoplanową: to ona prowadzi i rozplątuje całą intrygę, a nie tytułowy Figaro.

Ciekawostki o Zuzannie

• Imię i miasto z jednego rdzenia. Suza — stolica Elamu i zimowa rezydencja perskich królów, dziś Szusz w Iranie — nosi nazwę wywodzoną z tego samego semickiego słowa. W wolnym przekładzie: „miasto lilii”.

• Cztery języki, jedno Z. Polski, czeski (Zuzana), słowacki i węgierski (Zsuzsanna) to jedyne języki, w których imię zaczyna się od Z. Reszta Europy mówi Susanna albo Suzanne.

• Zuzanna była najczęściej nadawanym imieniem dziewczynek w Polsce w 2020 i 2021 roku. W 2022 i 2023 zajmowała drugie miejsce, w 2024 trzecie, a w 2025 znów drugie. Sześć lat w pierwszej trójce bez ani jednego roku przerwy.

• Najwyższy rocznik wypadł w 2008 roku. Późniejsze słupki są niższe, ale to nie jest utrata popularności: w tym samym czasie rodzi się w Polsce coraz mniej dzieci, a Zuzanna nie wypadła z pierwszej trójki.

Najczęstsze pytania o imię Zuzanna

Bez powtarzania tego, co wyżej — tylko rzeczy, których nie ma w pozostałych sekcjach.