Dawidznaczenie imienia, pochodzenie, imieniny i statystyki

Pochodzenie i znaczenie imienia Dawid

Dawid znaczy „umiłowany” i jest to jedno z nielicznych imion biblijnych, przy których słowniki nie kłócą się o znaczenie, tylko o to, skąd ono się wzięło. Hebrajskie דָּוִד najczęściej wywodzi się od rdzenia dod — „kochanie”, „ukochany”, „ten, kto jest godzien miłości”.

Druga hipoteza jest starsza i dziś już raczej porzucona. W latach trzydziestych XX wieku, po odkryciu archiwum z Mari nad Eufratem, część badaczy zestawiła imię z akadyjskim słowem odczytywanym jako dawidum i tłumaczonym „wódz”, „dowódca”. Późniejsze odczyty tabliczek tego znaczenia nie potwierdziły i wersja z miłością została sama na placu. Ślad po tamtym sporze zostaje jednak w popularnych księgach imion, które do dziś podają przy Dawidzie oba tłumaczenia naraz.

• Hebrajskiדָּוִד — Dāwīḏimię drugiego króla Izraela, pasterza spod Betlejem
• GrekaΔαυίδ — Dauidforma nieodmienna z Septuaginty, przejęta przez Nowy Testament
• ŁacinaDavidzapis Wulgaty, z którego wyszły wszystkie europejskie warianty
• StaropolskiDawid, Dachno, Daszekpoświadczone od 1277 roku, głównie na wschodzie dawnej Rzeczypospolitej
• DziśDawidimię męskie, 25. co do liczebności w Polsce

W polszczyźnie imię przez całe stulecia było rzadkie. Notowano je od XIII wieku, ale znacznie częściej na ziemiach ruskich, wśród polskich Ormian i w gminach żydowskich niż w koronnych parafiach. Katolicka Polska sięgała po imiona apostołów i po świętych kalendarzowych, a Dawid był przede wszystkim postacią ze Starego Testamentu — bohaterem psalmów i kazań, nie patronem z ołtarza.

Wszystko zmieniło się dopiero w ostatniej ćwierci XX wieku. Dawid wszedł do polskich metryk falą, razem z Damianem, Kamilem i Patrykiem — imionami krótkimi, bez wiejskiego osadu, brzmiącymi światowo i dającymi się wymówić za granicą. To dlatego jego historia w rejestrze PESEL jest historią jednego pokolenia, a nie sześciu stuleci.

Kiedy Dawid obchodzi imieniny

Za główną datę uchodzi 29 grudnia — dzień, w którym Martyrologium Rzymskie wspomina samego króla Dawida, proroka i psalmistę. Ta data wygrywa z pozostałymi zdecydowanie: to ona trafia na kalendarze ścienne i to wokół niej rośnie ruch w wyszukiwarkach.

• główne
  grudnia
  29

• 1 marcaŚw. Dawid z Walii, biskup Menevii — walijskie święto narodowe.
• 26 czerwcaŚw. Dawid z Tesaloniki, pustelnik żyjący na drzewie migdałowym.
• 15 lipcaŚw. Dawid z Munktorp, benedyktyn, apostoł szwedzkiego Västmanlandu.
• 29 grudniaKról Dawid, prorok i psalmista — data uznawana za główną.

Dlaczego główna data wypada tuż po Bożym Narodzeniu

To nie przypadek ani wolne miejsce w kalendarzu. Tydzień po Bożym Narodzeniu Kościół wspomina postacie z rodowodu Jezusa, a Dawid stoi w tym rodowodzie na honorowym miejscu — Ewangelie nazywają Jezusa „synem Dawida”, a Betlejem „miastem Dawidowym”. Grudniowa data jest więc konsekwencją Bożego Narodzenia, nie sąsiedztwem z nim.

Praktyczny skutek bywa dla Dawidów niewygodny: imieniny wypadają między świętami a sylwestrem, kiedy pół Polski jest w rozjazdach, a druga połowa ma już dość jedzenia przy stole. Wiele rodzin z tego powodu przenosi świętowanie na inny termin albo łączy je z sylwestrem.

Patroni imienia

Trzej patroni Dawida nie mają ze sobą nic wspólnego poza imieniem: król sprzed trzech tysięcy lat, walijski biskup i grecki pustelnik, który przez trzy lata mieszkał na drzewie.

Zdrobnienia i formy pieszczotliwe imienia Dawid

Dawid ma jedno z najuboższych gniazd zdrobnień w całej pierwszej trzydziestce imion męskich. Powód jest prozaiczny: imiona, które zadomowiły się u nas dopiero w latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych, nie zdążyły obrosnąć warstwą form wiejskich, dworskich i dziecinnych, jaką mają Jan, Stanisław czy Wojciech.

Dawidek · Dawcio · Dawi · Dawuś · Dejw · Dejwid · Dawidzio

Dawidek obsługuje prawie cały ruch: to forma z domu, ze szkoły i z podpisu pod zdjęciem. Dawcio brzmi bardziej rodzinnie i częściej wychodzi od babć niż od rówieśników. Dawi jest formą młodą, skróconą na wzór angielski, popularną w komunikatorach. Dejw i Dejwid to spolszczone zapisy angielskiego Dave i David — używane żartobliwie i zwykle przez znajomych, nie w rodzinie.

Dawid w innych językach

Rzadki przypadek imienia, które przez trzy tysiące lat i kilkanaście alfabetów przeszło niemal bez zmian. Jeśli gdzieś je słychać inaczej, to zwykle dlatego, że język przesunął akcent albo zmiękczył spółgłoskę — a nie dlatego, że przerobił imię na swoje.

Dawid w liczbach

Dawid zajmuje w całej populacji 25. miejsce i jest to pozycja zbudowana praktycznie przez jedno pokolenie. Imię weszło do powszechnego użytku dopiero pod koniec XX wieku, więc dzisiejsi Dawidowie to w przeważającej części ludzie między trzydziestką a pięćdziesiątką — a nie, jak przy Janie czy Stanisławie, cała drabina roczników od niemowlaka po stulatka.

Wykres zaczyna się blisko szczytu i potem już tylko schodzi. Najwyższy rocznik w całym szeregu wypada w 2002 roku, a ostatni rocznik jest od niego niższy ponad ośmiokrotnie. To nie jest wyłącznie efekt tego, że rodzi się mniej dzieci: Dawid traci także miejsca w rankingu noworodków — w 2020 roku był dwudziestym dziewiątym imieniem chłopców, w 2025 trzydziestym czwartym. Pięć pozycji w dół w pięć lat to realny odwrót od imienia, a nie sama demografia. Najedź na słupek, żeby zobaczyć liczbę dla konkretnego roku.

Sąsiedztwo w rankingu imion męskich

Ostatnie roczniki — gdzie plasowało się imię Dawid

Rejestr PESEL zawiera 46 202 różnych imion męskich nadanych jako pierwsze. Stan danych: 20 stycznia 2026.

Znani Dawidowie

Ponieważ imię weszło do Polski na dobre dopiero w latach osiemdziesiątych, lista jest krótka i wyraźnie młoda — pełno w niej sportowców i muzyków, a prawie nie ma postaci z podręcznika historii. Zamiast lat życia podajemy dziedzinę: data nie zdezaktualizuje się razem z życiorysem.

• Dawid PodsiadłoPiosenkarz i autor tekstów, jeden z najczęściej słuchanych polskich wykonawców ostatniej dekady, rekordzista pod względem frekwencji na koncertach stadionowych.
• Dawid OgrodnikAktor filmowy i teatralny, laureat Orłów, znany z ról wymagających fizycznej i psychicznej przemiany.
• Dawid KubackiSkoczek narciarski, zwycięzca Turnieju Czterech Skoczni i medalista mistrzostw świata.
• Dawid TomalaLekkoatleta, chodziarz, mistrz olimpijski w chodzie na pięćdziesiąt kilometrów — w konkurencji, którą rozegrano wtedy po raz ostatni w historii igrzysk.
• Dawid KownackiPiłkarz, napastnik reprezentacji Polski, przez lata związany z klubami niemieckimi.
• Dawid CeltTenisista i trener, kapitan reprezentacji Polski w Pucharze Billie Jean King.
• Dawid SierakowiakAutor dziennika z łódzkiego getta — jednego z najważniejszych zapisów okupacji spisanych przez nastolatka.

Dawid w powiedzeniach i w kulturze

Własnych przysłów kalendarzowych Dawid w polszczyźnie się nie dorobił — grudniowa data wpada między Boże Narodzenie a sylwestra, czyli w dni już obsadzone przez inne powiedzenia. Za to samo imię weszło do języka jako gotowy skrót myślowy i zostawiło w kulturze ślad, którego trudno nie zauważyć.

• Walka Dawida z Goliatem

  Najtrwalszy ślad imienia w polszczyźnie. Mówi się tak o każdym starciu, w którym słabszy ma przeciw sobie kogoś nieporównanie większego — o meczu, o procesie, o firmie kontra koncern. Idiom jest tak zrośnięty z językiem, że używają go ludzie, którzy Księgi Samuela nigdy nie otworzyli.

• Psałterz Dawidów

  Przekład psalmów Jana Kochanowskiego z 1579 roku — jedno z najważniejszych dzieł polskiego renesansu i przez dwa stulecia podstawowy śpiewnik polskiej pobożności. Tytuł zachował staropolską formę dopełniacza: Dawidów, nie Dawida.

• Dawid Michała Anioła

  Marmurowy posąg z lat 1501–1504, wykuty z bloku, który dwaj wcześniejsi rzeźbiarze uznali za zepsuty i porzucili. Ma ponad pięć metrów wysokości i pokazuje Dawida jeszcze przed walką — z procą na ramieniu i kamieniem w dłoni.

• Gwiazda Dawida

  Sześcioramienny Magen David, czyli „tarcza Dawida”. Jako znak żydowski upowszechnił się stosunkowo późno — w nowożytnej Pradze — a symbolem narodowym stał się dopiero w XIX wieku. Dziś widnieje na fladze Izraela.

Ciekawostki o Dawidzie

• Imię królów w czterech krajach naraz. Dawid I panował w Szkocji, Dawid IV Budowniczy w Gruzji, Dawid II Bruce znów w Szkocji, a Dafydd ap Gruffydd był ostatnim niezależnym władcą Walii. Wszędzie sięgano po to imię z tego samego powodu: miało przypominać biblijnego króla-wojownika.

• Pod Betlejem, nie pod Jerozolimą. Ewangelie nazywają Betlejem „miastem Dawidowym”, bo tam pasał owce i tam został namaszczony. Jerozolima była jego zdobyczą i stolicą, ale nie miastem rodzinnym.

• Walijczycy obchodzą jego święto porem. Pierwszego marca, w dniu św. Dawida, przypina się w Walii do ubrania pora albo żonkil. Por jest starszym z dwóch symboli i według legendy wziął się z bitwy, w której walijscy wojownicy przypięli go sobie do hełmów, żeby odróżnić się od Sasów.

• Najstarszy polski zapis pochodzi z 1277 roku. Obok pełnej formy notowano wtedy skrócone Dachno i Daszek — brzmiące dziś jak nazwiska, a nie jak zdrobnienia imienia.

• Imię spadło w rankingu noworodków o pięć miejsc w ciągu pięciu lat. Z dwudziestego dziewiątego miejsca w 2020 roku na trzydzieste czwarte w 2025 — rok po roku, bez ani jednego odbicia w górę.

Najczęstsze pytania o imię Dawid